Boğazlar Yönetmeliği

Makale Dizini

Kumanda altında olmayan gemi
Madde 17- (1) Uluslararası Denizde Çatışmayı Önleme Sözleşmesinde tanımı yapılan "kumanda altında
bulunmayan tekne" ile "manevra kabiliyeti sınırlı tekne"nin İstanbul ve Çanakkale Boğazlarından geçişi
Bakanlık/İdare tarafından verilecek özel izne bağlıdır.
(2) Bir gemi, İstanbul ve Çanakkale Boğazlarından geçerken "kumanda altında bulunmayan tekne"
konumuna düşerse, gemi kaptanı derhal bu durumu ilgili TBGTH Merkezine bildirecek ve kendilerine verilen
talimata uyacaktır.
Yedekleme
Madde 18- (1) Emniyetli seyir sağlamak için bir gemi ya da cisim, Türk Boğazlarından yalnızca o işe
uygun ve yeterli çekme kuvvetinde olan römorkör ya da römorkörlerle veya yedekleme için uygun şekilde
donatılmış olan ve römorkör özelliği taşıdığı IMO standartlarına göre belgelenmiş gemiler tarafından
yedeklenerek çekilebilir.
(2) Yedekleme halatı, İstanbul ve Çanakkale Boğazlarına girmeden önce uygun biçimde kısaltılacaktır.
(3) Bakanlık/İdare gerekli gördüğünde, toplam yedek boyu 150 metre ve daha çok olan gemilerin ve
yedeğinin rotalarını koruyabilmeleri için önlemler alacaktır.
(4) Yedekte çekilen gemilerde ve cisimlerde, yedek halatının herhangi bir nedenle kopması durumunda,
hemen yerine verilecek yeterli sağlamlıkta bir halatla, bu halatı verecek yeterli sayıda gemiadamı bulunacaktır.
(5) Mümkün olabildiği takdirde yedekte çekilen gemide pervane çalıştırılacak ve dümen tutulacaktır.
İstanbul ve Çanakkale Boğazlarından kalkan gemiler
Madde 19- (1) İstanbul ve Çanakkale Boğazlarındaki rıhtım, iskele ve demirleme yerlerinden kalkan
gemiler, TBGTH Merkezine kalkışlarını önceden bildirecekler ve durum hakkında bilgi alacaklardır. Bu gemiler
trafiğe katılabilmek için trafiğin neta olmasını bekleyeceklerdir.
Trafik ayırım düzeninden ayrılma
Madde 20- (1) Türk Boğazlarında trafik ayırım düzeni içinde seyretmekteyken, rıhtımlara veya iskelelere
yanaşma, şamandıralara bağlama, demirleme, geri dönme, arıza, olağanüstü durum ve benzeri nedenlerle trafik
ayırım düzeninden ayrılması gereken gemiler, bu durumu TBGTH Merkezine ve varsa yakın çevrelerindeki
gemilere duyuracaklardır.
Trafiğin geçici olarak durdurulması
Madde 21- (1) Türk Boğazlarının bütününde ya da bazı kısımlarında deniz trafiği;
a) Mücbir sebeplerle,
b) Çatma, karaya oturma, yangın, kamu güvenliği, çevre kirlenmesi gibi tehlike durumlarında,
c) Köprü/tünel inşaatı, sondaj ve benzeri sualtı ve suüstü çalışmaları gibi kamu yararına yapılan büyük
inşaatlarda,
ç) Geçiş trafiğini askıya almayı gerektiren ciddi ve beklenmedik seyrüsefer tehlikelerinde,
Bakanlık/İdare tarafınca geçici olarak durdurulabilir.
(2) Bakanlık/İdare, bu durdurmanın imkân nispetinde kısa sürmesi için gerekli önlemleri alacaktır.
(3) Geçişin durdurulması veya başlatılması, ilgili Liman Başkanlığı ve TBGTH Merkezlerince gemilere
ve ilgililere duyurulacaktır.
(4) Türk Boğazlarında trafiğin geçici olarak durdurulmasından sonra açılması üzerine, bekleyen gemilerin
Türk Boğazlarına girişleri, trafik akışını hızlandırmak için Türk Boğazları Raporlama Sistemi’ne göre tespit
edilen geçiş sırasına ve gemilerin niteliklerine göre belirlenerek gemilere ve ilgililere duyurulur.
Trafik ayırım şeritleri içinde seyretme
Madde 22- (1) Türk Boğazlarında seyreden;
a) Uğraksız geçiş yapan veya trafik ayrım düzenine katılan veya daha sonra trafik ayırım düzeninden
ayrılacak gemiler, trafik akış yönüne uygun trafik şeridi içinde seyretmek zorundadır.
b) Trafik ayırım şeridi içinde seyretme güçlüğü olan gemiler için Bakanlık/İdare, emniyetli geçişi
sağlayacak gerekli önlemleri alır.
(2) Birinci fıkranın (b) bendinde belirtilen gemiler haricindeki gemilerden, trafik ayırım şeritlerine
uymayanlar IMO’ya ve bayrak devletine bildirilir.
Derin su çekimli gemiler
Madde 23- (1) Türk Boğazlarından geçiş yapan derin su çekimli gemiler, geceleri ufkun her yönünden
görünen dikey bir doğru üzerinde üç kırmızı fener, gündüzleri ise yine ufkun her yönünden görünen silindir
biçiminde bir işaret göstereceklerdir.
(2) Türk Boğazlarında seyreden diğer gemiler, derin su çekimli gemilerin manevralarını kısıtlamayacak
ve yeterli bir seyir alanı bırakacaklardır.
(3) Türk Boğazlarında seyreden diğer gemiler, trafik ayırım düzeninin kesişme ve kavşak noktalarında, bu
düzen içinde seyreden derin su çekimli gemilerin yolundan çıkacaklardır.
Demirleme yerleri
Madde 24- (1) Türk Boğazlarından geçiş yapacak gemilerin demirleme yerleri aşağıda belirtilmiştir:
a) İstanbul Boğazı Kuzey Girişi demirleme yerleri bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-2 (1)'de
gösterilmiştir.
b) İstanbul Boğazı Güney Girişi demirleme yerleri bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-2 (2)'de
gösterilmiştir.
c) Çanakkale Boğazı Kuzey Girişi demirleme yerleri bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-2 (3)'de
gösterilmiştir.
ç) Çanakkale Boğazı İçi, Karanlık Liman demirleme yeri bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-2 (4)'de
gösterilmiştir.
d) Çanakkale Boğazı Güney Girişi demirleme yerleri bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-2 (5)'de
gösterilmiştir.
(2) Bu Yönetmeliğin ekinde yer alan Ek-2 (2)’nin (A) bendinde ve Ek-2 (4)’de belirtilen demir yerlerine
kılavuz kaptanla demirlenir ve kalkılır. Bakanlık/İdare; seyir emniyeti ile can, mal, deniz ve çevre güvenliğine
yönelik risk oluştuğunun değerlendirildiği durumlarda, diğer demirleme yerlerine de kılavuz kaptanla demirleme
zorunluluğu getirebilir.
(3) Bakanlık/İdare demirleme yerleri için tahsisli demirleme mevkileri tesis edebilir.
(4) Gemiler, belirtilen demirleme yerlerinde saldıkları zaman demirleme yeri alanının sınırları dışına
taşmayacak şekilde demirleyeceklerdir.
(5) Bu demirleme yerlerinin sahilden itibaren 2,5 gominası içinde demirlemek yasaktır.
Saklı hükümler
Madde 25- (1) Bu bölümde yer alan hükümler, İstanbul Limanı ve Çanakkale Limanı ile ilgili mevzuat
hükümleri saklı kalmak üzere her iki Boğaz için de geçerlidir.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Türk Boğazları İçin Ortak Hükümler
Trafik ayırım şeridinde seyretme güçlüğü olan gemiler
Madde 26- (1) Boyları 150–200 metre ve/veya su çekimleri 10–15 metre arasında olan gemiler SP-1
Raporunu Türk Boğazlarına girmeden en az 24 saat önce, boyları 200–300 metre ve/veya su çekimleri 15
metreden daha büyük olan gemiler SP–1 raporunu Türk Boğazlarına girmeden en az 48 saat önce; ilgili TBGTH
Merkezine vereceklerdir.
(2) Boyları 300 metre ve daha büyük olan gemilerin donatanı ya da işleticisi tarafından, seferlerin
planlanması aşamasında Bakanlığa/İdareye, gemi nitelikleri ve yükü hakkında bilgi verilecektir. TBGTH
Merkezi ve gerektiğinde Bakanlık/İdare, gemiler hakkındaki bu bilgilere dayanarak, gemilerin boyutları ve
manevra yeteneği de dahil bütün özelliklerini, Türk Boğazlarının morfolojik ve fiziksel yapısını, mevsim
şartlarını, can, mal, deniz ve çevre güvenliğiyle deniz trafiğini göz önünde bulundurarak, Türk Boğazlarından
emniyetli bir geçişi sağlamak için gerekli olan şartları ve varsa tavsiyelerini ilgili geminin donatanına, işletenine
ya da kaptanına bildirir; bahse konu gemilerden geçiş için gerekli şartları taşıyanlar en az 72 saat önceden SP-1
Raporunu vereceklerdir.
(3) TBGTH Merkezleri, birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen gemiler ile tehlikeli yük taşıyan gemilerin
emniyetli geçiş yapmasını sağlamak üzere önlem alır, gerekli gördüğü durumlarda belli bir bölgede trafik ayırım
düzeni içinde seyretme kuralını askıya alabilir.
(4) Tehlikeli yük taşıyan, birinci ve ikinci fıkralarda belirtilen niteliklere haiz bir gemi; İstanbul Boğazı'na
kuzeyden girdiğinde 15 Temmuz Şehitler Köprüsü'nü, güneyden girdiğinde Hamsi Burnu-Fil Burnu hattını
geçene kadar aynı nitelikte başka bir gemi İstanbul Boğazı’ndan içeri alınmaz. Çanakkale Boğazı'nda ise önde
giden geminin Nara Burnu bölgesini terk etmesine kadar aynı nitelikte başka bir gemi Çanakkale Boğazı’ndan
içeri alınmaz. Ancak Çanakkale Boğazı geçişi için bekleyen gemi trafiğindeki yoğunluğu ve demir yerlerinde
oluşabilecek riskleri azaltmak amacıyla, Çanakkale TBGTH Merkezi tarafından gerekli emniyet tedbirlerinin
alınması, 6 deniz mili mesafeye kadar aynı nitelikte başka bir geminin Boğazdan içeri alınmaması ve bu gemiye
yaklaştırılmaması şartıyla geçici süre ile trafik planlaması yapılabilir.
Nükleer güçle yürütülen, nükleer yük veya atık taşıyan, tehlikeli ve/veya zararlı yük veya atık
taşıyan gemiler
Madde 27- (1) Türk Boğazlarından geçiş yapmak isteyen;
a) Nükleer güçle yürütülen gemiler,
b) Nükleer yük veya atık taşıyan gemiler,
c) Tehlikeli ve/veya zararlı yük veya atık taşıyan gemiler,
seferlerinin planlanması aşamasında ve 72 saatten az olmamak koşuluyla, ilgili mevzuat uyarınca
Bakanlığa/İdareye taşıdıkları yük hakkında bilgi verecek, geminin IMO standartları ve ilgili diğer uluslararası
anlaşmalarda öngörülen kurallara uygun nitelikte olduğunu ve yükün uygun şekilde taşındığını göstermek üzere
bayrak devleti tarafından düzenlenen belgeleri ileteceklerdir.